handiginhuis.be

In het Nederlands Architectuur Instituut (NAI) in Rotterdam loopt nog tot zondag 6 mei de tentoonstelling ‘Architectuur van de nacht – Schitterende gebouwen’. Daarmee wordt de aandacht gevraagd voor de verlichte maquettes, kunstwerken, foto’s, tekeningen en teksten die de geschiedenis vertellen van de invloed van kunstlicht op onze nachtelijke beleving van architectuur.

“We zijn gewend architectuur te bekijken bij daglicht,” aldus curator Saskia van Stein. “Maar de afgelopen honderd jaar zijn architecten steeds meer rekening gaan houden met de nachtelijke uitstraling van een gebouw. Tegenwoordig maken veel architecten zelfs een apart ontwerp voor de gevel in de nacht. De ontwikkeling in de lichttechniek maakt steeds weer nieuwe betoverende gevels mogelijk.”

De wereldtentoonstellingen, waar de nieuwste technische snufjes aan een groot publiek werden getoond, hebben volgens het NAI hierin altijd een belangrijke rol gespeeld. “Aan het begin van de twintigste eeuw maakten lichtontwerpers met de gloednieuwe gloeilamp dramatische choreografieën voor monumentale gebouwen,” wordt er opgemerkt. “André Granet maakte met zijn kennis van decorverlichting voor theaters verschillende lichtchoreografieën voor de Eiffeltoren.”

In de jaren twintig en dertig zorgden nieuwe constructies van glas, staal en beton ervoor dat de ruimtes in gebouwen overdag veel daglicht binnenlieten, maar ‘s nachts een prachtige uitstraling hadden naar buiten door de grote verlichte ramen. Ludwig Mies van der Rohe was één van de eersten die dit principe toepaste. Pas in de jaren zeventig kwam er een grote wending in de gevelverlichting. De uitvinding van de led (light emitting diode) maakte het mogelijk dat de huid van een gebouw zelf de lichtbron werd.

De Sint-Lucas Architectuurhogeschool zou graag betrokken blijven bij de verdere ontwikkeling van de Dossinkazerne in Mechelen. In dat kader daarvan werd onder leiding van Vlaams bouwmeester Marcel Smets een internationale workshop gehouden voor een groep van 148 studenten. Bij de uiteindelijke plannen zou Sint-Lucas de ideeën deze studenten graag eveneens willen voorleggen.

Er wordt al jaren geredetwist over de Mechelse Dossinkazerne. Het is de bedoeling om er een holocaustmuseum in te rechten, maar de concrete invulling is nog ver van duidelijk. Daarom bracht Marcel Smets een aantal studenten samen om na te denken over de toekomst van de Dossinkazerne. Ze zochten ook een antwoord op de vraag welke toekomst weggelegd is voor herdenkingsplaatsen en cultureel erfgoed.

Bij de behandelde thema’s stonden de holocaust en het racisme centraal. De Dossinkazerne in Mechelen is één van de belangrijkste gebouwen in de Belgische oorlogsgeschiedenis. Vanuit de kazerne werden tijdens de tweede wereldoorlog 27.257 joden en 351 zigeuners naar Auschwitz gedeporteerd. Sinds 1995 is het Joods Museum van Deportatie en Verzet er gevestigd.

In 2001 opperde toenmalig Vlaams minister-president Patrick Dewael als eerste dat Vlaanderen een eigen holocaustmuseum zou moeten hebben. Zijn opvolger Yves Leterme pikte het idee terug op en zette zich verder in voor een Vlaams holocaustmuseum. De invulling daarvan is niet eenvoudig. Sommigen zien het museum liever ingericht in een breder kader dan alleen de geschiedenis.

Eind deze maand wordt in Den Haag gestart met de bouw van de eerste fase van het Nautisch Centrum. De Jachtwerf is een maritiem bedrijfsverzamelgebouw, bestaande uit watersport gerelateerde bedrijven en winkels. Het is de eerste fase uit een zeil- en leisure project dat in twee fases gerealiseerd wordt.

“Grofweg bestaat het plan voor het Nautisch Centrum uit vier delen,” benadrukte projectontwikkelaar Jean-Paul Malherbe al eerder. “Het oude hellingbedrijf willen we ombouwen tot een echte jachtwerf; een plek waar wordt gewerkt, omringd door kleine bedrijven die te maken hebben met de watersport. Ook de Koninklijke Nederlandse Watersport Vereniging wil er gaan zitten en er komen betere faciliteiten voor de passanten.”

Daarnaast zijn er twee grote gebouwen met 170 hotelappartementen. “Daarbij gokken we niet alleen op toeristen, maar ook op de mensen die bijvoorbeeld een maand aan de slag moeten bij Shell. Want een maand op een hotelkamer houdt niemand uit. Men wil toch iets meer.” Alles bij mekaar zou het project ongeveer 200 banen opleveren.” Het gaat daarbij om banen in de horeca en de schoonmaak, waardoor vooral laaggeschoolden aan de slag zouden kunnen.

De jury van de Open Oproep voor de fietsbrug aan het Park Spoor Noord in Antwerpen besliste te kiezen voor een ontwerp van het bureau Ney & Partners. De fietsbrug aan de Noorderplaats in Antwerpen kadert in het project Park Spoor Noord. In het park worden over een lengte van 1,6 kilometer fiets- en wandelboulevards aangelegd.

De geplande brug ligt in het verlengde hiervan. Het is de ontbrekende schakel die het Park Spoor Noord via het Eilandje met de Scheldekaaien verbindt. Het betekent een nieuwe, vrije en veilige baan voor fietsers en voetgangers over de noordelijke as van de stad. De fietsbrug overspant de gehele breedte van de Leien en heeft daardoor alles in zich om een icoon en stadspoort te worden.

Volgens de jury beantwoordde de visie van Ney & Partners het best aan de voorwaarden die gesteld werden in de ontwerpvraag. De jury loofde vooral de grote icoon- en belevingswaarde van de brug. Het is een sculptuur die zowel overdag als ’s nachts een dynamische uitstraling geeft aan de Leien en de omliggende buurt.

De architectuur van de nieuwe fietsbrug is volgens de jury heel goed geïntegreerd in de nieuwbouwarchitectuur van zowel AMCA-sites als de nieuwe scholencampus van de Hogeschool Antwerpen. Met de nv AMCA wordt een overeenkomst ondertekend voor de aanlanding en de afwikkeling van de fietsbrug aan de westelijke zijde van de Leien. Voor de hellingsbaan aan de oostelijke zijde wordt nog onderhandeld.

Europa wordt overspoeld door een nieuwbouwgolf in de hotellerie. Na jaren van bescheiden groei profiteert Europa volgens het Amerikaanse bureau Lodging Econometrics van de expanderende wereldeconomie. De beschikbaarheid van investeringskapitaal is volgens de groep zonder voorgaande. De bloeiende toeristische industrie raakt bovendien op toeren.

Lodging Econometrics heeft in veertig Europese landen 513 hotelprojecten met 93.669 kamers in kaart gebracht. In 59 procent van de gevallen is de bouw al gestart. De volgende twaalf maanden wordt begonnen met nog eens 137 projecten met 26.989 kamers. In Europa heerst volgens Lodging Econometrics een attractief investeringsklimaat. Dat stimuleert tot sterke bouwactiviteiten.

Bovendien nemen de bezettingsgraden toe. De kamerprijzen stijgen. In veel belangrijke markten is een gebrek aan kamers ontstaan. De grootste bedrijvigheid in de hotelbranche tekent zich af bij in Duitsland, Groot-Brittannië, Frankrijk, Italië en Spanje. Met 147 projecten in voorbereiding toont Groot-Brittannië zich het actiefste, onder meer met het oog op de Olympische Spelen van 2012.

Intervest Retail wil op termijn zijn portefeuille uitbreiden tot 500 miljoen euro. Dat meldt de vastgoedbevak, die gespecialiseerd is in het beheer van winkelpanden, in zijn jaarbrochure. Eind vorig jaar had eind vorig jaar voor 281 miljoen euro gebouwen in portefeuille. Het belangrijkste onderdeel van de bevak wordt gevormd door het Factory Shopping Center in Messancy (Luxemburg).

In Messancy is een winkelcentrum uitgebouwd waar kledij die einde reeks is of licht beschadigd is, met belangrijke kortingen worden verkocht. Het Factory Shopping Center heeft een waarde van 29,4 miljoen euro, 10,6 procent van de totale portefeuille van Intervest Retail. Het gebouw zorgt echter ook voor de nodige problemen, want vorig jaar moest voor het complex een waardevermindering van 8,5 miljoen ingeschreven worden.

Het centrum heeft immers een onvoldoende omzet en krijgt ook minder klanten over de vloer dan oorspronkelijk was gehoopt. Daardoor liggen de huren ook lager, terwijl de marketing van Intervest Retail zware financiële instellingen vergt. Een verkoop van het complex is dan ook niet uitgesloten. Intervest Retail zegt in de toekomst vooral te willen groeien met doelgerichte investeringen.

Befimmo wil de volgende maanden een kapitaalverhoging doorvoeren van 200 miljoen euro tot 250 miljoen euro. De kapitaalverhoging zou tegen het begin van de zomervakantie moeten afgerond zijn. De vastgoedbevak, de tweede grootste van België, wil het extra geld gebruiken om zijn schuldgraad af te bouwen. Die kende vorig jaar een sterke groei door de overname van Fedimmo.

Een vastgoedbevak mag een maximale schuldgraad van 65 procent hebben. Befimmo zit op dit ogenblik aan 62 procent en wil die terugschroeven tot ongeveer 50 procent. Een definitief bedrag over de kapitaalverhoging zal in de nabije toekomst bekend gemaakt worden. Gehoopt wordt dat alles tegen het begin van de zomer afgerond zal kunnen worden.

Befimmo werd eind vorig jaar door de federale overheid geselecteerd om een belang van 90 procent in Fedimmo te nemen voor 576 miljoen euro, waardoor de schuldgraad steeg tot 62 procent. De kapitaalverhoging en herfinanciering moeten die opnieuw richting 50 procent brengen, zodat de bevak kan ingaan op nieuwe kansen. De overheid plant immers een nieuwe zogenaamde Fedimmo-verrichting om de begroting kunstmatig in evenwicht te helpen houden.

De portefeuille van vastgoedbevak Leasinvest Real Estate moet op termijn voor 20 procent bestaan uit winkelpanden. Dat heeft gedelegeerd bestuurder Jean-Louis Appelmans gezegd naar aanleiding van de presentatie van de halfjaarcijfers van Leasinvest. Op dit ogenblik vertegenwoordigt de retailsector met een waarde van 35 miljoen ongeveer 7 procent van de totale portefeuille. Het grootste gedeelte wordt ingenomen door kantoorgebouwen (74 procent).

Daarnaast zijn er ook nog logistieke en semi-industriële gebouwen (19 procent). Op het vlak van winkelpanden bezit Leasinvest op dit ogenblik onder meer het Brixton Business Park in Zaventem en twee supermarkten in Luxemburg. Voor de uitbreiding wordt vooral gedacht aan baanwinkels. Er zijn volgens de vastgoedbevak nu eenmaal niet zoveel shoppingcentra in Belgie. Maar om de groeidoelstellingen te bereiken moet Leasinvest naar eigen zeggen winkelportefeuilles overnemen. “Wanneer men op eigen houtje baanwinkel na baanwinkel overneemt of start duurt het veel te lang eer men een kritische massa bereikt,” wordt er opgemerkt.

Leasinvest zag zijn nettowinst verbuddelen tot 17,9 miljoen euro, dankzij 9 miljoen euro meerwaarden op zijn portefeuille. De huurinkomsten klommen 81,5 procent tot 17 miljoen euro en de nettowinst verdubbelde naar 17,9 miljoen euro dankzij 9 miljoen euro meerwaarden op de portefeuille. De forse stijging was in belangrijke mate te danken aan de overname van Dexia Immo Lux (Leasinvest Immo Lux) en een deel van de vastgoedportefeuille van de Extensa groep. Naast de overnames, was er ook een verdere stijging van de bezettingsgraad tot 97 procent.

Stem Russische Erfgoed is dood

In Rusland is de kunsthistoricus en architectuurwetenschapper Alexei Ilyich Komech overleden. De man werd zeventig en was tot op het einde van zijn leven één van de grote voorvechters voor het behoud van het Russische architecturaal erfgoed. Dat leverde hem de bijnaam ‘Stem van het Russische Erfgoed’ op. Komech stierf op 28 februari 2007 aan de gevolgen van kanker.

Alexei Ilyich Komech werd in 1936 geboren in de Rusissche provincie Tula, maar groeide op in Moskou. Daar studeerde hij aan de Merzlyakov-muziekacademie en de universiteit van Moskou, waar hij zich in 1954 inschreef aan het departement kunstgeschiedenis. Daar werd zijn passie voor architectuur gestimuleerd en in 1959 werd hij inspecteur bij de Monumentenbescherming van de Wetenschappelijke Academie van de Sovjet-Unie.

In 1971 promoveerde hij aan de universiteit van Moskou met een verhandeling over de Russische architectuur voor de inval van de Mongolen in het midden van de dertiende eeuw. De daaropvolgende twintig jaar werkte Komech aan het toonaangevende Russische Staatsinstituut voor Kunststudies. Daar publiceerde hij onder meer over de geschiedenis van de Byzantijnse en Russische architectuur.

“Eén van zijn grootste verwezenlijking is wellicht het opzetten van een departement voor het onderzoek en de inventarisatie van het architecturaal erfgoed van de hele Sovjet-Unie,” aldus The Times. Komech slaagde erin afstand te houden van de politiek, maar door de glasnost en perestroika trad hij meer naar voor om een publieke rol te spelen in het culturele leven van het land.

In 1990 verliet hij het Staatsinstituut voor Kunststudies om hoofd te worden van het departement monumentenbescherming van het Russische ministerie van cultuur. Na het uit elkaar vallen van de Sovjet-Unie keerde Komech echter terug naar het Staatsinstituut voor Kunststudies, waar hij directeur werd van het departement oude Russische kunst. Van 1992 tot 1994 was hij ook directeur van het Onderzoeksinstituut voor Restauratie in Moskou.

In 1994 werd hij directeur-generaal van het Staatsinstituut voor Kunststudies, een functie die hij tot eind vorig jaar zou blijven vervullen. Toen werd hij door zijn ziekte verplicht zijn activiteiten te staken. Tijdens die periode werd een grote reeks wetenschappelijke werken over Russische architectuur gepubliceerd. Zijn speurtocht naar onbekende of ongeïnventariseerde kerken en andere monumenten leiden hem niet alleen door Rusland, maar ook door Georgië, Armenië en andere Europese landen.

Komech was ook een belangrijk architectuurfotograaf en zijn werk over de architectuur van Pskov en Novgorod werd onder meer in Venetië tentoon gesteld. Hij spande zich bovendien bijzonder in voor het behoud van het architecturaal erfgoed van Moskou en Sint-Petersburg en in de Russische hoofdstad was hij een centrale figuur in de stedenbouwkundige ontwikkelingen.

In Sint-Petersburg kwam Komech in conflict met het stadsbestuur, nadat hij zich openlijk en fel had uitgesproken tegen een project van de gasproducent Gazprom, die er een wolkenkrabber wou optrekken, maar volgens Komech daarmee een aanslag pleegde op de skyline en de architecturale eenheid van de stad. Hij verdiende er wel zijn titel ‘Stem van het Russische Erfgoed’ mee.

De Gewestelijke Investeringsmaatschappij Vlaanderen (GIMV) verwerft een meerderheidsbelang in het Nederlandse contructiebedrijf Prolyte, Europees marktleider op het gebied van mobiele aluminiumconstructies voor evenementen en standenbouw. Prolyte levert onder meer materiaal voor de tournee van The Rolling Stones.

De transactie gebeurt via het Nederlandse GIMV-filiaal Halder. Financiële details over de transactie werden niet bekend gemaakt. Prolyte is op dit ogenblik vooral actief in Nederland, Duitsland en België, maar wil ook de markten in Oost-Europa, het Midden-Oosten, Azië en de Verenigde Staten bestrijken.