Een drijvend dok als tennisterrein met een duikboot als toiletruimtes. Dat is één van de plannen van de projectontwikkelaar Cimka voor de oude Dokhaven in Rotterdam. Cimka werd er winnaar mee van een ontwerpwedstrijd die door de Rotterdamse ontwikkelingsmaatschappij Stadshavens werd uitgeschreven voor het oude havengebied.

Wellicht zal het project van Cimka echter nooit gerealiseerd worden. De wedstrijd ‘Unorthodocks’ werd immers niet uitgeschreven om de voorstellen ook uit te voeren, maar wel als inspiratie voor latere initiatieven. Desondanks stuurden 97 deelnemers een voorstel binnen.

Op de Rotterdamse Heijplaat, midden in het stadshavensgebied en omringd door grootschalige containeroverslag, ligt het terrein van de vroegere Rotterdamsche Droogdok Maatschappij (RDM). Het centrale deel van dit terrein en hart van de oude scheepswerf is de Dokhaven, omringd door grootschalige loodsen en het oude RDM-hoofdkantoor. Hier werden in het verleden scheepskolossen als de SS Rotterdam vervaardigd.

Deze industriële glorie behoort tot het verleden. Het RDM-terrein kampt nu met leegstand en dreigend verval. Vanaf 2020 ontstaat er een scala aan nieuwe mogelijkheden voor herontwikkeling en zal het worden omgevormd tot een woonwerkgebied. De onwikkelingsmaatschappij Stadshavens wou het gebied tot die tijd echter niet aan zijn lot overlaten en ging dan ook op zoek naar tijdelijke en flexibele oplossingen en schreef daarvoor de wedstrijd ‘Unorthodocks’ uit.

Winnaar werd Cimka met ’Stadshaven-Stadskade-Stadsvloot’. Het Rotterdamse bureau transformeerde oude RDM-schepen voor uiteenlopende doeleinden. Van een drijvend dok werd een mobiel podium gemaakt, geschikt voor bijvoorbeeld tenniswedstrijden of het draaien van openlucht films. De toiletten varen er achteraan in een onderzeeër, terwijl een sleepboot is omgevormd tot een EHBO-post.

“Met een even eenvoudige als doeltreffende vormgeving wordt het RDM-gebied voorzien van een stoer, Rotterdams beeld dat, als de Stadsvloot uitvaart, ook in de rest van Rotterdam zichtbaar wordt gemaakt,” aldus de jury. “Het plan biedt goede voorwaarden voor flexibiliteit en tijdelijkheid. De vloot kan in 2020 moeiteloos naar een andere locatie worden gevaren. Daarbij kan een verzameling schepen die ooit bij de RDM zijn gebouwd, worden gezien als een cultuurhistorische ode aan het gebied waar vroeger de werf lag.”

De geklasseerde lokettenzaal van het voormalig Goederenstation Zuid in Antwerpen verrijst stilaan in zijn historische pracht. In december komt daar de hoofdzetel van Bank J. Van Breda en voorzitter Carlo Henriksen leidde donderdagvoormiddag dan ook met fierheid de Antwerpse schepen voor monumenten Philip Heylen en Philippe Heyvaert, woordvoerder van Vlaams minister voor monumenten Dirk Van Mechelen rond in de gebouwen, die volop gerestaureerd worden.

“De we aan de toekomstige hoofdzetel van Bank J. Van Breda verlopen volgens schema,” benadrukte Carlo Henriksen. Het project betekende een combinatie van instandhouding en renovatie van een geklasseerd gebouw met een nieuwbouw. Maar het Antwerpse architectenbureau Conix Architecten wou ook in die nieuwe vleugel karaktertrekken van het historische gebouw respecteren, zodat oud en nieuw een samenhangend geheel zouden vormen. Beide gebouwen zijn trouwens met passerellen met elkaar verbonden.

Pronkstuk van de nieuwe zetel wordt echter de voormalige lokettenzaal, die als ontvangst- en receptieruimte het kloppend hart van het bankgebouw moet worden. Daarbij werd onder meer aandacht besteed aan de metalen draagbalken, die werden gezandstraald, hersteld of vervangen waar de plaatdikte onvoldoende bleek te zijn. Daarna werden ze behandeld tegen roest en herschilderd in het oorspronkelijke groen, zoals uit een kleurenonderzoek kon worden opgemaakt. Ook de troggewelven van het originele plafond werden volledig manueel gerestaureerd en opnieuw bezet.

Een opmerkelijk aspect van de lokettenzaal is ook het Goethe-glas. Dat is gemaakt volgens een oud procédé dat een helder zicht biedt voor wie er recht voor staat, maar een onscherp beeld biedt van opzij. Hier diende alle beglazing integraal vervangen te worden en op de oude manier met stopverf vastgezet in plaats van met de hedendaagse kit-technieken.Tenslotte dienden ook de houten kasten, deuren en ramen uit de lokettenwand hersteld te worden. Het schrijnwerk diende hier integraal hermaakt te worden volgens uitvoeringstekeningen op basis van oude plannen en opmetingen van de twee enige resterende modellen.        

De restauratie van het gebouw vormde volgens Luk Lammens, communicatieverantwoordelijke van de bank, een grote uitdaging. “Er zijn immers nagenoeg geen originele plannen overgebleven,” benadrukte hij. “Het Goederenstation werd immers als een militair strategische locatie beschouwd en de plannen werden in het begin van de oorlog meegenomen om ze uit de handen van de oprukkende Duitsers te houden. Omdat het Duitse leger sneller vorderde dan werd verwacht, zouden de plannen in Frankrijk uiteindelijk zijn verbrand. Men heeft zelfs geen zekerheid over de naam van de architect die het gebouw destijds heeft ontworpen.”

Er wordt op dit ogenblik gewerkt aan een boek over de geschiedenis van het Goederenstation-Zuid. De lokettenzaal zal in de toekomst ook bezichtigd kunnen worden onder begeleiding van stadsgidsen.
 

Er bestaan plannen om in de Limburgse mijnstreek een toren van 600 meter hoog te bouwen. Bovenaan zou een gigantische windmolen komen. Volgens de Mechelse initiatiefnemers Gaston Kuyckx en architect Jos Serneels zou de constructie werk kunnen verschaffen aan duizenden mensen. De plannen zijn overgemaakt aan de Limburgse provinciegouverneur Steve Stevaert.

De twee initiatiefnemers willen met het project een monument van de mijnstreek maken waar heel de wereld naar wil komen kijken. De toren moet een symbool worden voor het opwekken van alternatieve energie als opvolger van de steenkoolindustrie. De windmolens die vandaag gebouwd worden, zijn volgens het tweetal eigenlijk niet rendabel omdat ze geen opslagcapaciteit hebben. Veel energie gaat gewoon verloren.

Serneels en Kuyckx stellen dat de universiteit van Diepenbeek zich moet richten op alternatieve energie en stabiliteit, zoals Leuven zich in elektronica zou kunnen richten en Gent op biotechnologie. De toren zou meteen de hoogste van heel Europa worden en dus ook een toeristische aantrekkingspool worden.

Van alle grootsteden van de wereld biedt¨het Zwitserse Zürich de hoogste levenskwaliteit. Dat blijkt uit een studie van het onderzoeksbureau Mercer. In totaal werden de levensomstandigheden in 215 grote steden bestudeerd. De slechtste score komt niet onbegrijpelijk op naam van de Iraakse hoofdstad Bagdad.

De belangrijkste oorzaak voor de slechte cijfers van Bagdad zijn de voortdurende bomaanslagen en andere vormen van terrorisme. Maar ook Bangui, de hoofdstad van de Centraal-Afrikaanse Republiek en Brazzaville, de hoofdstad van de Republiek Congo, scoren bijzonder slecht. In de topdrie staat met Génève nog een tweede Zwitserse stad. Op een derde plaats staan het Canadese Vancouver.

In Bagdad zou het aantal bewoners met een posttraumatische stresstoornis bijna zes keer hoger liggen dan voor de Amerikaanse inval in 2003. Volgens lokale psychiaters leden voor de invasie drie procent van de inwoners aan een posttraumatisch stresssyndroom. Dat is inmiddels echter gestegen tot zeventien procent.

In september volgend jaar wordt op het Bogaerdenplein in Antwerpen gestart met de bouw van een nieuwe jeugdherberg. Het complex moet in het voorjaar van 2009 zijn deuren openen en plaats bieden aan 180 toeristen. De kosten worden geraamd op ongeveer zes miljoen euro.
De nieuwe jeugdherberg moet Antwerpen toelaten jonge toeristen aan te trekken. De huidige jeugdherberg Opsinjoorke voldoet immers niet meer aan de behoeften van de huidige reiziger. “Die wil immers ook in een budgetpakket een degelijke service,” aldus het Antwerpse stadsbestuur. De nieuwe jeugdherberg krijgt dan ook onder meer een internethoek en mogelijkheden voor éénpersoonskamers.

Ook de huidige locatie op het Kiel is volgens Voorhamme niet meer van deze tijd. “Een jeugdherberg moet in het centrum van de stad gelegen zijn,” meent het stadsbestuur. Met het Bogaerdeplein werd daarbij voor een ideale inplanting gezorgd. De locatie bevindt zich immers in de directe omgeving van de Kammenstraat en het modegebied van de Nationalestraat. “Dat is voor jongeren het absolute centrum van de stad,” aldus nog het stadsbestuur.

Het complex werd ontworpen door het Antwerpse architectenbureau Vincent Van Duysen. Dat wil naar eigen zeggen er ook voor zorgen dat de jeugdherberg perfect geïntegreerd zal worden in de buurt, onder meer door het café van het complex open te stellen voor de buurtbewoners en de inrichting van het plein voor de jeugdherberg.

In China mag geen land meer gebruikt worden om nieuwe luxewoningen te bouwen. Bovendien worden ook de hypothecaire leningen beperkt. Daarmee wil de Chinese regering de explosie van bouwprojecten onder controle houden en tegelijkertijd de economische groei binnen de perken te houden. Aan de locale besturen wordt ook gevraagd meer gronden ter beschikking te stellen voor kleinere en goedkopere woningen. Maar inmiddels dreigt China met een grote voorraad onverkocht vastgoed geconfronteerd te worden.

De Chinese economie kent een jaarlijkse groei van ongeveer tien procent, die onder meer wordt gedragen door zware investeringen in nieuwe luxewoningen, industriële complexen en ander vastgoed. De Chinese regering vreest dat dit zou kunnen leiden tot een gevaarlijke inflatie en twijfelachtige schuldenlast bij de Chinese banken. De Chinese media stellen dat vooral de woningbouw bijzonder gevoelig ligt. “De snelle prijsstijgingen en de bouw van luxueuze projecten, waarvoor grote groepen landbouwers en arbeiders gedwongen worden te verhuizen, zouden de onvrede over de groeiende kloof tussen rijk en arm kunnen aanwakkeren,” benadrukken ze.

De voorbije periode werden over het hele land duizenden protestacties genoteerd van dorpelingen die veel te weinig werden betaald voor hun grond, die in beslag genomen werd voor allerhande bouwprojecten. “Projectontwikkelaars zullen dan ook intensiever gecontroleerd worden om ervoor te zorgen dat ze hun terreinen daadwerkelijk gebruiken voor de bouw van het correcte type woningen,” wordt er aan toegevoegd. Maar de Chinese regering heeft niet duidelijk aangegeven wat moet verstaan worden onder luxewoningen. Daardoor dreigen ontwikkelaars toch nog speelruimte te krijgen.

Tegelijkertijd heeft de Chinese regering maatregelen genomen om de explosieve groei van de vastgoedprijzen af te remmen. “Door een maximum op te leggen aan de maandelijkse afbetalingen en striktere leningnormen in te voeren, wil China de vastgoedspeculatie bestrijden,” stippen de officiële Chinese media aan. In totaal stonden er volgens de krant China Daily eind maart bij de Chinese banken voor 2,75 triljoen miljard leningen uit. Dat is veertien procent meer dan op hetzelfde ogenblik vorig jaar.

De Chinese woningprijzen zijn volgens de regering tijdens de eerste drie maand van dit jaar gestegen met gemiddeld 5,5 procent. In sommige regio’s ligt die groei echter veel hoger. Bovendien is de verkoop van vastgoed teruggelopen, terwijl het aantal bouwprojecten blijft toenemen. Daardoor zou het aantal onverkochte panden in de toekomst gevoelig kunnen toenemen. In de eerste drie maanden van dit jaar begonnen ontwikkelaars aan de bouw van 170 miljoen vierkante meter. Dat is 22,1 procent meer dan tijdens dezelfde periode vorig jaar. De verkoop nam echter slechts met 10,2 procent toe, de helft minder in vergelijking met het eerste trimester van vorig jaar.

New Orleans zinkt sneller weg dan tot nu toe werd gedacht. Amerikaanse wetenschappers hebben uitgerekend dat sommige delen van de stad met een snelheid van meer dan één inch (2,54 centimeter) per jaar wegzakt. Dat zou volgens hen een verklaring kunnen zijn voor het falen van sommige maatregelen tegen orkanen en zorgt voor meer twijfels over de toekomst van de stad.

De resultaten zijn afkomstig van nieuwe satellietgegevens tijdens de drie jaar voor Katrina over de stad joeg. Uit die cijfers blijkt dat sommige delen van New Orleans vier of vijf keer sneller wegzinken dan de rest van de stad. “Dat kan dodelijk zijn,” merkte geofysicus Tim Dixon van de universiteit van Miami, op. “Ik ben vooral bezorgd om lagere stadsgedeelten. Die gebieden zijn echte muizenvallen en zouden dan best ook niet heropgebouwd worden.”

De oorzaak van het fenomeen moet volgens de onderzoekers gezocht worden bij overontwikkeling, drainages en natuurlijke seismische bewegingen. Tien tot twintig procent van de regio zou tot de gevarenzone behoren. Tot nu toe werd aangenomen dat New Orleans gemiddeld één vijfde van een inch wegzonk.

Wanneer de grond in de betrokken gebieden wegzinkt, verdwijnt volgens wetenschappers en ingenieurs ook de bescherming weg van de waterkering. Zo blijkt het Mississippi River Gulf Outlet, dat meer dan drie decennia geleden werd gebouwd, sindsdien met meer dan drie feet   – nagenoeg één meter – is gedaald. “De bevolking van St. Bernard werd weggevaagd omdat de waterkering te laag was,” aldus de onderzoekers.

“Het fenomeen maakt het land kwetsbaarder en belemmert ook de mogelijkheden om te zoeken waar het land is,” vertelde mede-auteur Roy Dokka, directeur van het Louisiana Spatial Center aan de Louisiana State University. “Dat betekent dat sommige vluchtwegen, ziekenhuizen en opvangcentra verder beneden het zeeniveau lagen dan de reddingsplannen hadden voorzien.”

De Amerikaanse overheid wil de waterkering terug opbouwen tot het niveau voor Katrina, maar dat is volgens de onderzoekers wellicht nog altijd veel te laag. “Een waterkering die zo snel wegzakt, kan niets anders dan een mislukking worden,” merkte Tim Dixon op. Ook Bob Bea, professor bouwkunde aan de Universiteit van Berkeley, benadrukte dat de overheid bij de heropbouwplannen geen rekening heeft gehouden met het snelle wegzakken van de stad.

Het bouwen van betonnen muren heeft volgens Bea in dit geval geen zin. “Ze zinken weg en het is niet gemakkelijk om ze te verhogen,” meende hij. In Californië wordt geëxperimenteerd met lichtere, versterkte muren waarin kunststoffen zijn verwerkt.

Over de oorzaken van het snelle wegzakken van New Orleans zijn Dixon en Dokka het echter niet eens. Volgens Dixon heeft het fenomeen te maken met menselijke activiteiten. Hij verwijst daarbij naar overontwikkeling en een drooglegging van de moerasgronden. “Voor de bevolking dit gebied in de 18de eeuw koloniseerde, lag dit gebied op zeeniveau,” benadrukte hij.

Dokka is echter van oordeel dat de oorzaak moet gezocht worden in natuurlijke seismische bewegingen. Hij is ook van mening dat niet alles verloren is. “Een intelligentere constructie kan het leven van New Orleans verlengen,” stelde hij. “We hebben een pakt gesloten met de duivel door naar hier te verhuizen. Indien we de dingen juist aanpakken, kunnen we het hier nog wel honderd, tweehonderd of driehonderd jaar uithouden.”